Mevzuat › Mevzuat Listesi › 3095 Sayılı Kanun

3095 Sayılı Kanun — Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanun

⚡ Bu Mevzuatı Etkileşimli Görünümde Aç (Arama, Madde Karşılaştırma, Atıflar) →

KANUNİ FAİZ VE TEMERRÜT FAİZİNE İLİŞKİN KANUN

Kanun Numarası : 3095 Kabul Tarihi : 4/12/1984 Yayımlandığı Resmî Gazete : Tarih : 19/12/1984 Sayı : 18610 Yayımlandığı Düstur : Tertip : 5 Cilt : 24 Sayfa : 120

Madde 1 Kanuni faiz

(Değişik:/7/2026-7589/10 md.)

11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu ile 13/1/2011 tarihli ve 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununa göre faiz ödenmesi gereken hallerde, miktarı sözleşme ile tespit edilmemişse bu ödeme yıllık, Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının önceki yılın 31 Aralık günü kısa vadeli kredi işlemlerinde uyguladığı reeskont oranının yüzde sekseni üzerinden yapılır. Söz konusu reeskont oranı, 30 Haziran günü önceki yılın 31 Aralık günü uygulanan reeskont oranından beş puan veya daha çok farklı ise, yılın ikinci yarısında 30 Haziran günü belirlenen oranın yüzde sekseni geçerli olur.

Madde 2 Temerrüt faizi

(Değişik : 15/12/1999 - 4489/2 md.) Bir miktar paranın ödenmesinde temerrüde düşen borçlu, sözleşme ile aksi kararlaştırılmadıkça, geçmiş günler için 1 inci maddede belirlenen orana göre temerrüt faizi ödemeye mecburdur.

Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının önceki yılın 31 Aralık günü kısa vadeli avanslar için uyguladığı faiz oranı, yukarıda açıklanan miktardan fazla ise, arada sözleşme olmasa bile ticari işlerde temerrüt faizi bu oran üzerinden istenebilir. Söz konusu avans faiz oranı, 30 Haziran günü önceki yılın 31 Aralık günü uygulanan avans faiz oranından beş puan veya daha çok farklı ise yılın ikinci yarısında bu oran geçerli olur.

Temerrüt faizi miktarının sözleşmede kararlaştırılmamış olduğu hallerde, akdi faiz miktarı yukarıdaki fıkralarda öngörülen miktarın üstünde ise, temerrüt faizi, akdi faiz miktarından az olamaz.

Madde 3 Mürekkep faiz

Kanuni faiz ve temerrüt faizi hesaplanırken mürekkep faiz yürütülemez.

Bu konuya ilişkin Türk Ticaret Kanunu hükümleri saklıdır.

Madde 4 Diğer kanunlardaki faizler

Diğer kanunların, bu Kanunda öngörülen orandan fazla temerrüt faizi ödenmesine ilişkin hükümleri saklıdır.

Madde 4/a Yabancı para borcunda faiz

(Ek : 14/11/1990 - 3678/30 md.)

Sözleşmede daha yüksek akdi veya gecikme faizi kararlaştırılmadığı hallerde, yabancı para borcunun faizinde Devlet Bankalarının o yabancı para ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranı uygulanır.

Madde 5 Kaldırılan ve uygulanmayacak olan hükümler

22 Mart 1303 tarihli Murabaha Nizamnamesi yürürlükten kaldırılmıştır.

Borçlar Kanunu ve Türk Ticaret Kanununda kanuni faiz temerrüt faizi oranlarını belirleyen hükümler uygulanmaz.

Geçici Madde 1

(3095 sayılı Kanunun kendi numarasız geçici maddesi olup 1/2/1989 tarih ve 3520 sayılı Kanun ile madde numarası teselsül ettirilmiştir.)

Bu Kanunun yürürlüğünden önceki ilişkilerden doğan faiz alacakları hakkında da yürürlük tarihinden itibaren bu Kanun hükümleri uygulanır.

Ancak, alacaklı ve borçlunun anlaşmaları ile bir ödeme planına bağlanan alacağın faizleri hakkında anlaşma tarihindeki kanun hükümleri uygulanır. Şu kadar ki, borçlu ödeme planına uymadığı takdirde alacaklı ödeme planı ile bağlı kalmaksızın bu Kanun hükümlerine göre alacağını tahsil eder.

Geçici Madde 2

(Ek : 15/12/1999 - 4489/3 md.)

Geçici 1 inci madde, bu Kanunun yürürlüğünden önceki ilişkilerden doğan faiz alacakları hakkında da uygulanır.

Madde 6 Yürürlük

Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Madde 7 Yürütme

Bu Kanunu Bakanlar Kurulu yürütür.

4/12/1984 TARİH VE 3095 SAYILI ANA KANUNA

İŞLENEMEYEN HÜKÜMLER

1 - 14/11/1990 tarih ve 3678 sayılı Kanunun Geçici Maddesi:

Geçici Madde 1

Bu Kanunun 29 ve 30 uncu maddesi hükümleri, yürürlük tarihinden önceki ilişkilerden doğan ve halen görülmekte olan yabancı para ve faiz alacaklarına ilişkin davalar hakkında uygulanmaz. Ancak, alacaklıların bu Kanuna ve Borçlar Kanununun 105 inci maddesine göre munzam zarar talep etme hakları saklıdır.

3095 SAYILI KANUNA EK VE DEĞİŞİKLİK GETİREN MEVZUATIN VEYA ANAYASA MAHKEMESİ İPTAL KARARLARININ YÜRÜRLÜĞE GİRİŞ TARİHLERİNİ GÖSTERİR LİSTE

Sınav ve Uygulama Soruları (Mevzuat Akademi)

Bu mevzuatla ilgili hazırlanan örnek sınav ve pekiştirme soruları:

Soru: 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine ilişkin Kanun'a göre, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu veya 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu uyarınca faiz ödenmesi gereken hallerde faiz miktarı sözleşme ile tespit edilmemişse; Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının 30 Haziran günü belirlenen reeskont oranı, önceki yılın 31 Aralık günü uygulanan orandan beş puan veya daha fazla farklı ise, yılın ikinci yarısında ______ üzerinden hesaplanır.
Doğru Yanıt: 30 Haziran günü belirlenen reeskont oranının yüzde sekseni
Gerekçe / Dayanak: Kanun metnine göre, 30 Haziran'daki reeskont oranı 31 Aralık'takinden 5 puan veya daha fazla farklıysa, yılın ikinci yarısında 30 Haziran günü belirlenen oranın yüzde sekseni uygulanır. Diğer seçenekler kanuni oran veya farklı yüzdelere dayandığı için yanlıştır.
Soru: 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine ilişkin Kanun'a göre, sözleşmede daha yüksek akdi veya gecikme faizi kararlaştırılmadığı hallerde, yabancı para borcunun faizinde uygulanacak oran, Devlet Bankalarının o yabancı para ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği _______ oranıdır.
Doğru Yanıt: en yüksek faiz
Gerekçe / Dayanak: Doğru cevap, sözleşmede belirtilen şartlar altında uygulanacak olan faiz oranını ifade eder. Diğer seçenekler, mevzuatta belirtilen durumu yansıtmaz.
Soru: 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine ilişkin Kanun'un Geçici 1 nci maddesine göre, alacaklı ve borçlunun anlaşmaları ile bir ödeme planına bağlanan alacağın faizleri hakkında ______ kanun hükümleri uygulanır.
Doğru Yanıt: anlaşma tarihindeki
Gerekçe / Dayanak: Kanun metni, ödeme planına bağlanan alacaklarda faiz uygulaması için açıkça 'anlaşma tarihindeki' kanun hükümlerinin esas alınacağını belirtmektedir. Diğer seçenekler kanunda öngörülmeyen zaman dilimleridir.

Bu Mevzuatın Tüm Soru ve Testlerini Çöz (Akademi) →